Huisstofmijtallergie: symptomen en wat je eraan doet

Een huisstofmijt allergie is een van de meest voorkomende allergieën in Nederland, en tegelijk een van de sluipendste. Er is geen seizoen dat begint, geen kat die op bezoek komt, geen moment waarop het duidelijk wordt. Je bent alleen elke ochtend verstopt, je niest de eerste twintig minuten van de dag aan één stuk door en je schrijft het jarenlang toe aan een verkoudheid die maar niet overgaat.

Hieronder staat waar de mijt zit, hoe je de klachten herkent, wanneer je naar de huisarts gaat en wat er in huis echt iets uithaalt. Inclusief het eerlijke deel: waar een luchtreiniger wel en niet bij helpt.

De huisstofmijt is een spinachtige van ongeveer een kwart millimeter, te klein om te zien. Hij eet huidschilfers, en die verliezen wij met ongeveer anderhalve gram per dag ruimschoots genoeg. Hij bijt niet en draagt geen ziekte over. De allergie draait om zijn ontlasting: daarin zitten eiwitten die bij een deel van de mensen het afweersysteem in de hoogste stand zetten.

Die korreltjes zijn zwaar. Ze dwarrelen op als je je omdraait in bed, het dekbed opschudt of over de bank ploft, blijven een halfuur zweven en zakken dan weer neer. Dat verklaart waarom de klachten in bed en op de bank het ergst zijn en niet midden in de kamer.

Waar de mijt zich ophoudt, van veel naar weinig:

• Het matras. Warm, vochtig van het zweten, vol huidschilfers: de ideale plek.
• Kussens en dekbedden, vooral als ze jaren niet gewassen zijn.
• De bank en gestoffeerde stoelen.
• Hoogpolig tapijt en vloerkleden.
• Knuffels, gordijnen en kleding in een volle kast.

Hij gedijt bij een relatieve luchtvochtigheid boven de 50 procent en een temperatuur rond de 20 tot 25 graden. Daaronder gaat het hem slecht af: onder 45 procent droogt de mijt uit en neemt de populatie af. Dat is meteen het krachtigste middel dat je hebt, en het kost niets.

De klachten lijken op hooikoorts, maar ze komen het hele jaar terug en ze zijn ’s ochtends op hun ergst. Dat patroon is het duidelijkste signaal.

Vaak voorkomende klachten:

• Niesbuien en een loopneus vlak na het opstaan.
• Een chronisch verstopte neus, vaak aan één kant en wisselend van kant.
• Jeukende, rode of tranende ogen.
• Jeuk in de neus, het gehemelte of de keel.
• Kriebelhoest, benauwdheid of piepende ademhaling, vooral ’s nachts en bij bestaande astma.
• Moe wakker worden omdat je slecht door je neus ademt.
• Bij eczeem: opvlammingen zonder aanwijsbare oorzaak.

Er zijn ook aanwijzingen in de omstandigheden. Klachten die verergeren bij bedden opmaken, stofzuigen of opruimen wijzen richting huisstofmijt. Klachten die op vakantie verdwijnen en binnen een dag na thuiskomst terug zijn, net zo.

Ga naar de huisarts voor de diagnose. Wat je hier leest is herkenning, geen diagnose. Dezelfde klachten passen bij een allergie voor huisdieren of schimmel, bij niet-allergische neusklachten en bij astma dat nog niet is vastgesteld. De huisarts bevestigt het met een bloedtest op specifiek IgE of verwijst voor een huidpriktest, en bespreekt of medicatie of immuuntherapie zinvol is. Blijf niet aanmodderen met alleen maatregelen in huis als je benauwd bent of slecht slaapt.

Hier scheiden zich de wegen tussen wat een winkel graag zegt en wat er klopt.

Wat hij niet doet. Een luchtreiniger doodt geen huisstofmijt en komt niet in je matras. Het grootste deel van het allergeen zit vast in textiel en ligt op de vloer, en daar zuigt geen enkel apparaat het vandaan. Wie alleen een luchtreiniger neerzet en de hoezen en de was overslaat, merkt daar weinig van. Een ionisator of ozon lost het al helemaal niet op, en ozon is in een bewoonde ruimte iets om weg te blijven.

Wat hij wel doet. De deeltjes die opdwarrelen als je het bed opmaakt, je omdraait of de bank op ploft, zweven een halfuur rond. Precies dat zwevende deel haalt een HEPA-filter uit de lucht, en dat is het deel dat je inademt. In een slaapkamer waar je zeven tot acht uur per nacht ligt, is dat een merkbare verlaging van de belasting bovenop de sanering. Hij pakt bovendien meteen de andere zwevers mee: pollen, huisdierallergeen en fijnstof.

Waar je op let bij de keuze. Een echt HEPA-filter (H13 of H14, gecertificeerd volgens EN 1822), niet iets dat ‘HEPA-type’ heet. Genoeg capaciteit voor de kubieke meters van de kamer, zodat hij de lucht een paar keer per uur ververst. En het criterium dat mensen vergeten en waar ze later spijt van krijgen: het geluidsniveau in de nachtstand. Een apparaat dat je uitzet omdat het bromt, doet niets. Wij zetten de opties naast elkaar in de categorie luchtreinigers bij allergie, en wat er speelt bij een apparaat dat de hele nacht naast je bed staat, staat bij luchtreinigers voor de slaapkamer.

De eerlijke samenvatting: sanering doet het zware werk, de luchtreiniger doet de laatste laag. In die volgorde levert het wat op, andersom niet.